De levenhypotheek is een hypothecaire lening die wordt afgesloten in combinatie met een gemengde verzekering: een combinatie van een tijdelijke kapitaalverzekering bij overlijden en een kapitaalverzekering bij leven. Een dergelijke verzekering keert uit aan het eind van de looptijd van de verzekering als de verzekerde dan nog in leven is, of eerder, wanneer de verzekerde voor het eind van de looptijd overlijdt. De geldgever die de lening verstrekt, zal vastleggen dat de uitkering van de verzekeraar (bij overlijden of bij leven) uitsluitend wordt gebruikt voor het aflossen van de lening: de polis wordt verpand aan de geldgever. In plaats van de betaling van de aflossing betaalt de cliënt periodiek een premie aan de verzekeraar. Deze bestaat uit twee onderdelen:
- een premie voor een overlijdensrisicoverzekering (voor de aflossing bij eerder overlijden)
- een premie waarmee wordt gespaard om aan het einde van de looptijd de lening te kunnen aflossen (de uitkering bij leven)
Op het premiebestanddeel dat de verzekeraar reserveert voor de uitkering bij leven wordt door haar rente bijgeschreven. Omdat van te voren niet vaststaat wat die rente zal zijn, staat dus ook de uiteindelijke hoogte van de uitkering bij leven niet vast.